Gatunki zapylaczy - czy na pewno je znacie?
Myśląc o zapylaczach większość z nas ma przed oczami ule i uwijające się przy nich pszczoły. A wiedzieliście o tym, że do zapylaczy zalicza się również mrówki oraz motyle? Pszczoły są co prawda najbardziej efektywnymi zapylaczami – większość z nich może zapylać większość gatunków roślin. Istnieją jednak rośliny, która mają swojego jednego jedynego zapylacza. Tak jak istnieją zapylacze, które nie przeżyją bez konkretnej rośliny.
Pszczoły miodne są najliczniej występującym gatunkiem pszczół w Polsce. Są one jednak hodowane przez człowieka. Dzikich rojów w naszym kraju raczej nie znajdziecie. Pszczoły miodne są stosunkowo dobrze nam znane. Dużo się o nich mówi, chociażby ze względu na miód, który produkują, a my chętnie zjadamy.
W dzisiejszym artykule zajmiemy się dzikimi zapylaczami. Zalicza się do nich dzikie pszczoły (pszczoły samotnice, trzmiele), osy, mrówki, motyle, muchówki, chrząszcze.
Pszczoły samotnice.
Pszczoły samotnice nie tworzą rodzin. Gniazdo budują jedynie dla siebie oraz potomstwa, które samotnie wychowują. W zależności od gatunku trzmiele są w naszym kraju aktywne od marca do sierpnia. Licznie u nas występująca i chyba najlepiej nam znana murarka ogrodowa aktywna jest od kwietnia do lipca. Inne, zapewne mniej nam znane nazwy trzmieli, które występują u nas dość licznie to np. miesierka lucernowa, pszczolinka ruda, porobnica murówka.
Trzmiele.
W Polsce możemy spotkać prawie 30 gatunków trzmieli. Najłatwiej będzie nam zobaczyć trzmiela ziemnego oraz ogrodowego. W zależności od gatunku trzmiele są aktywne od marca do października. Trzmiele tworzą rodziny – jednak o wiele mniejsze niż pszczoły miodne. Trzmiele gniazdują w ziemi, w norach gryzoni, w szczelinach ścian budynków, w gniazdach ptaków. Są również gatunki, które gniazdują w starych dziuplach lub budkach lęgowych dla ptaków. Trzmiele zaraz po pszczole miodnej są najlepszymi zapylaczami roślin uprawnych.
Osy.
Najbardziej nam znanymi przedstawicielami os są z pewnością szerszeń europejski oraz osa pospolita. Mniej znane ale również liczne są klecanka polna i klecanka rdzaworożna. W naszym kraju występuje 13 gatunków os, które tworzą rodziny oraz 50 gatunków os, które żyją samotnie. Dorosłe osy odżywiają się m.in. nektarem kwiatów. Zbierając nektar przenoszą pyłek z rośliny na roślinę. W przeciwieństwie do pszczół osy są „łyse” – nie posiadają włosków, a po użądleniu nie pozostawia żądła. Osy mają również smuklejszy tułów niż pszczoły. Jako ciekawostkę dodamy, że osy są również drapieżnikami i polują na inne owady.
Motyle.
Motyle tak jak osy przenoszą pyłek z rośliny na roślinę w momencie, gdy zbierają nektar. Motyle dzięki temu, że mają długą ssawkę do pobierania nektaru są w stanie zapylić kwiaty o długim i wąskim kielichu. Większość gatunków motyli występujących w nocy to ćmy. W ciągu dnia jest nam najłatwiej zobaczyć np. rusałkę pawik, rusałkę admirał czy bielinka kapustnika.
Muchówki.
Jest to owad często mylony z osą ze względu na tułów w charakterystyczne paski. Możemy jednak ją odróżnić, ponieważ oczy ma jak duże jaku muchy. Poza tym posiada jedna parę skrzydełek. Wśród muchówek znaczenie w zapylaniu roślin mają bzygi.
Mrówki, chrząszcze.
Mrówki zalicza się do dzikich zapylaczy, ponieważ podczas swoich licznych wędrówek z rośliny na roślinę mogą przypadkowo przenieść pyłek kwiatów. Chrząszcze mogą przyczyniać się do zapylania kwiatów w momencie, gdy na nich polują tak jak np. biedronki, które zjadają mszyce.